Dùng gỗ để làm màng loa

Chất liệu gỗ có nhiều thớ cộng với độ sần sùi tự nhiên làm cho âm thanh được lan truyền với tốc độ đa dạng.

Màng loa là một trong số những bộ phận quan trọng
quyết định sắc thái cũng như chất lượng âm thanh. Thông thường, bộ phận
này được làm từ giấy, nhựa tổng hợp hoặc các kim loại, hợp kim khác
nhau. Tuy nhiên, gỗ là chất liệu chưa từng được sử dụng trước đây bởi
những rào cản về phương pháp và vật liệu chế tạo.

Gần đây một số dòng sản phẩm của JVC được tung ra thị
trường đã có màng loa gỗ. Công nghệ này được nhiều chuyên gia đánh giá
cao không những bởi âm thanh tự nhiên tương tự như các nhạc cụ gỗ như
guitar hay violon mà còn bởi nhiều ưu thế về kỹ thuật khác.

Quá trình chế tạo

Từng công đoạn chế tạo màng loa gỗ. Ảnh: JVC.

Rào cản lớn nhất trong việc chế tạo màng loa gỗ là sự
biến dạng của chất liệu gỗ khi dập khuôn. Không giống như giấy, nhựa hay
kim loại, gỗ đàn hồi không tốt nên rất dễ nứt gãy khi phải uốn thành
dạng hình nón của màng loa. Vì vậy, quan trọng nhất là phải làm mềm được
gỗ, mà vẫn đảm bảo được chất lượng âm thanh.

Đầu tiên người ta gọt một tấm gỗ rất mỏng, sau đó ngâm
trong rượu sakê trong một thời gian. Nhờ đó, tấm gỗ mềm và dễ uốn, đủ
để sử dụng cho quá trình dập khuôn mà không bị rạn nứt. Một lớp giấy
mỏng đặc biệt cũng được dán ở sau nhằm tăng độ đàn hồi cho tấm gỗ.

Nghiên cứu cho thấy, loại gỗ thích hợp là bu-lô; đặc
biệt là phần đặc, chắc nhất ở lõi cho những đặc tính âm thanh tốt nhất.
Trong quá trình dập khuôn lặp lại nhiều lần, quan trọng nhất là phải
điều chỉnh được nhiệt độ và áp suất thích hợp để gỗ không bị nứt hoặc
biến dạng không mong muố

Cuối cùng người ta phủ lên một lớp nhựa chuyên dụng để màng gỗ duy trì được hình dạng theo thời gian đồng thời chống ẩm, mốc.

Đặc tính âm thanh

Chất lượng âm thanh màng loa gỗ so với các vật liệu khác. Ảnh: JVC.

Quá trình chế tạo tỉ mỉ và tốn kém hơn so với các vật
liệu khác đem lại nhiều hiệu quả tốt về chất lượng âm thanh cho màng loa
gỗ.

Đầu tiên phải kể đến tốc độ truyền âm lớn của gỗ đảm
bảo cho âm thanh có độ phân giải cao. Trong khi độ giảm rung động của
chất liệu này vừa đủ cho âm thanh rõ ràng, hạn chế sự cộng hưởng có thể
xảy ra làm giảm chất lượng nghe được.

Một lợi thế khác là sự truyền âm không đồng đều. Thông
thường, âm thanh được truyền đi với tốc độ như nhau theo mọi hướng ở
các màng loa cũ. Điều này dẫn đến nhiều sóng đứng, điểm cộng hưởng và
tần số áp suất âm thấp. Vì chất liệu gỗ có nhiều thớ cộng với độ sần sùi
tự nhiên làm cho âm thanh được lan truyền với tốc độ đa dạng, nhờ đó
khắc phục được những hạn chế mà các màng loa vật liệu khác mắc phải.

n nay màng loa gỗ mới chỉ được JVC áp dụng trên các
dòng sản phẩm mới nhất của mình. Tuy vậy, công nghệ độc đáo này đã có
được chỗ đứng vững chắc trên thị trường. Chất liệu gỗ hứa hẹn sẽ ngày
một phổ biến trong việc chế tạo màng loa, với những đặc điểm độc đáo và
ưu thế về chất lượng âm thanh.

Nguyên Khánh

Dùng gỗ để làm màng loa